شما می توانید با ارسال ایمیل خود ، بصورت رایگان مشترک شده و از به روز رسانی ها و مطالب جدید ما مطلع شوید . حتما پوشه اسپم را نیز چک کنید .

ایمیل خود را وارد کنید:

در این پست ، فایلی را با حجم ۱٫۹۱ مگابایت جهت دانلود دانش آموزان و داوطلبان کنکور قرار داده ایم که شامل مباحث زیر از فیزیک ۱ و ۲ و ۳ دبیرستان است : ۱- بحث نور ( بازتاب و شکست نور ) ۲ – کار و انرژی ۳- گرما ۴- ویژگی های ماده ۵- […]

در این پست جهت آمادگی داوطلبان کنکور فایلی با حجم بسیار کم ( ۲٫۵۶ مگابایت ) را برای دانلود قرار داده ایم که شامل خلاصه درس و روابط مهم کتاب فیزیک ۳ و آزمایشگاه رشته تجربی است . همچنین در انتهای بخش جمع بندی ۲۵ تست همراه با پاسخ تشریحی آنها جهت خودآزمایی داوطلبان و […]

دانش آموزان و همکاران گرامی با استفاده از لینک های زیر می توانید مجموعه سوالات امتحانات هماهنگ کشوری و نهایی فیزیک دوره پیش دانشگاهی  رشته ریاضی مربوط به سال های ۸۳ تا آخرین دوره برگزار شده را به صورت یک جا همراه با پاسخ نامه دانلود کنید . ما تمام سوالات و پاسخ نامه های […]

دانش آموزان و همکاران گرامی با استفاده از لینک های زیر می توانید مجموعه سوالات تمامی دوره های برگزار شده امتحانات نهایی فیزیک سال سوم رشته های ریاضی و تجربی مربوط به سال های ۸۱ تا آخرین دوره را به صورت یک جا همراه با پاسخ نامه دانلود کنید . ما تمام سؤالات و پاسخ نامه […]

مجموعه نرم افزاری همیار فیزیک این مجموعه شامل ۴ نرم افزار بسیار جالب و معروف فیزیک است که به زبان فارسی ترجمه شده اند . همچنین یک نرم افزار بسیار جالب در زمینه نجوم نیز همراه با آموزش نحوه فارسی سازی برای علاقه مندان به نجوم در این مجموعه قرار داده شده است . با […]

چگونه طرح درس بنویسیم؟

طرح درس روزانه پیش بینی مجموعه فعالیتهای است که معلم برای تدریس در یک جلسه درس تدارک می بیند. در طرح درس فعالیتهای ضروری و مهم آموزشی به ترتیب ودر زمانهای مشخص تنظیم می شود و به کیفیت آموزش کمک خواهد کرد. تدوین طرح درس برای معلمان تازه کار و دانشجویان تا حدودی وقت گیر و مشکل است و به تدریج وپس  از کسب تجربه تهیه آن آسان تر خواهد بود.

اجزای طرح درس

رعایت نکات زیر برای تدوین طرح درس روزانه ضروری است:

مشخصات عمومی

۱-هدف کلی درس

۲-هدفهای رفتاری

۳-الگوی تدریس

۴-پیش بینی رفتار ورودی

۵-وسایل مورد نیاز

۶-مراحل تدریس ( فعالیتهای مقدماتی، ارزشیابی تشخیصی ، آماده سازی و ایجاد انگیزه ، نحوه ی ارائه درس ، جمع بندی)

۷-فعالیتهای تکمیلی ( ارزشیابی پایانی ، تکلیف )

۸-خود ارزیابی

مشخصات عمومی

قسمت اول هر طرح درس شامل قسمت های زیر است:

نام درس                موضوع درس              پایه تحصیلی                     نام مدرسه

نام معلم                 مدت جلسه              تعداد شاگردان                 تاریخ

 

۱-هدف کلی

آن دسته از اهداف آموزشی که به صورت عبارتهای کلی بیان می شوند  هدفهای کلی آموزشی گفته می شود هدفهای کلی تغییر مطلوبی را که باید در رفتار شاگردان ایجاد شودمشخص نمی کنند  هدفهای کلی مبهم اند و به آسانی قابل وصول نیستند   معمولا هدف کلی در یک جمله و به صورت کلی بیان می شود و تقریبا مشابهت زیادی با عنوان درس دارد. مثال:

دانش آموزان با مفهوم مقاومت و کاربرد آن آشنا شوند.

۲-هدفهای جزئی

هدفهای جزئی یا مرحله ای از هدفهای کلی محدودتر و نسبت به هدفهای رفتاری جامعیت و شمول بیشتری دارند. هدف جزئی نسبت به هدف کلی جنبه های عملی بیشتری دارد  دقت در نوشتن هدفهای جزئی و تنظیم درست توالی آن موجب نظم بیشتر فعالیتهای آموزشی می شود۰ در طرح درس لزومی به نوشتن اهداف جزئی نیست ولی نوشتن آنها که براساس عناوین فرعی درس نوشته می شود به نوشتن هدفهای رفتاری کمک خواهد کرد.

۳-هدفهای رفتاری     behavioral objectives

 هدفهای رفتاری یا هدفهای اجرایی به آن دسته از هدفها گفته می شود که نوع رفتار و قابلیتهایی را که انتظار داریم شاگرد پس از یادگیری مطلبی خاص به آنها برسد مشخص می کند و براساس آنها مواد آموزشی و روش تدریس مناسب انتخاب می شود ۰ این هدف ها با واضح ترین عبارات و با دقت کافی آنچه را که شاگرد باید در جریان یادگیری بیندیشند ،انجام دهد و یا احساس کند را روشن می نماید

هدفهای عملکردی به اندازه کافی مشخص و پر جزئیات هستند و به خوبی عملکرد دانش آموز را مشخص می کنند و اینکه چه موقع هدفها مورد دستیابی واقع شده اند 

یک هدف رفتاری خوب باید دارای ویژگیهای زیر باشد:

الف – رفتار مورد مشاهده دقیقامشخص باشد از بکار بردن افعال و کلمات مبهم پرهیز شود

،مانند انجام دادن ، فهرست کردن ، نوشتن ، دسته بندی کردن ، محاسبه کردن ، ساختن.

ب- موقعیت یا شرایطی که رفتار باید در آن مشاهده شود یا انجام گیرد مشخص شده باشد بعبارت دیگر مشخص کنیم که شاگرد از چه چیزهایی می تواند یا نمی تواند استفاده کند و یا در کجا و در چه زمانی باید مهارت لازم را کسب کند. مثلا با استفاده از کتاب ، بدون استفاده از ماشین حساب ،در حضور جمع

ج- معیار (درجه موفقیت )باید دقیقاًمشخص باشد .منظور حد نصابی است که بر اساس آن رفتار ارزشیابی می شود . مثلاًسه مورد از چهار مورد ،حداقل یک مورد ،در عرض دو دقیقه ،۷۰%صحت ،بدون غلط

هدف رفتاری را نباید به صورت سوال نوشت و قبل از نوشتن هدفهای رفتاری عبارتهای زیر نوشته می شوند :

از دانش آموزان انتظار می رود پس از پایان درس بتوانند :

سه تن از نویسندگان ایرانی را نام برده و حداقل یکی از آثار آنها را ذکر کنند .

رفتار :به خاطر آوردن و نام بردن         شرایط: استفاده از کتاب       معیار :سه تن

هدف رفتاری نامناسب:حوزه ی گسترش زبان فارسی را توضیح دهید.

هدف رفتاری مناسب :درباره اهمیت زبان فارسی دری در کشورهای همسایه نیم صفحه مطلب بنویسید.

هدف رفتاری نامناسب :چند تن از فارسی سرایان برون مرزی را نام ببرید.

هدف رفتاری مناسب :دو تن از فارسی سرایان برون مرزی را نام ببرید .

هدفهای رفتاری بر اساس سلسله مراتب از آسان به مشکل و یا بصورت پیش نیاز و پس نیاز مرتب می شوند.

همچنین هر هدف رفتاری باید معلوم شود که در کدام طبقه قرار می گیرد . نباید درس منحصر به یک سطح آنهم سطوح پایین باشد  .

طبقه بندی سطوح یادگیری

هدفهای رفتاری در طبقه های مختلف یادگیری قرارمی گیرند و متناسب با پیچیدگی و ماهیت ،سطوح مختلفی را در بر می گیرند .

حیطه شناختی   cognitive

این حیطه بیشتر با فعالیتهای ذهنی سرو کار دارد و بر اساس طبقه بندی جدید که توسط کراتول یکی از شاگردان بلوم ارائه شده است شامل شش سطح از ساده به مشکل به شرح زیر است :دانش ،فهم ،کار بستن ،تحلیل ،ارزشیابی،ترکیب. 

مثال:

سه نوع از اشیاء رسانا را نام ببرید .(شناختی،دانش)

تقسیم یک جمله ای بریک جمله ای را بدون اشتباه انجام دهند .(شناختی،فهم)

کاربرد مقاومت در زندگی انسان را در یک بند بنویسند .(شناختی ،کاربرد )

تفاوت عمده ی دیدگاه غرب و فرهنگ اسلامی را در باره انسان مقایسه کنند و در چند سطر بنویسند.(شناختی ،تجزیه و تحلیل)

لزوم رعایت حجاب را در فرهنگ اسلامی با ذکر دلایل تو ضیح دهند . (شناختی ،ارزشیابی)

چهار بیت شعر با رعایت ردیف و قافیه بسراید.(شناختی ،ترکیب )

تعدادی از افعال که در این حیطه بکار می رود عبارتند از :مقایسه می کند ،تفسیر می کند ،قضاوت می کند .

حیطه عاطفی    affective

 این حیطه با نگرشها ،عواطف ،علایق وارزشها سروکار دارد. سطوح مختلف این حیطه به ترتیب عبارتند از :توجه کردن ،پاسخ دادن ،ارزش گذاری ،سازماندهی ارزشها،تبلور ارزشها در شخصیت

مثال:

با دقّت به فعالیتهای کلاس توجه کنند .(عاطفی ،توجه کردن)

از مطالعه شعر و ادب لذت ببرند .(عاطفی ،پاسخ دادن)

خود را در قبال پیشرفت اجتماعی متعهد بدانند.(عاطفی ،ارزش گذاری)

نقش برنامه ریزی منظم در حل مسائل رابدانند.(عاطفی ،سازماندهی ارزشها)

در فعالیتهای گروهی با علاقه و عملاًهمکاری کنند.(عاطفی ،تبلور ارزشهادر شخصیت)

تعدادی از افعال که در این حیطه بکار می رود عبارتند از توصیف می کند ،یاری می کند ،پیشنهاد می کند ،طرفداری می کند ،حمایت می کند.

حیطه روانی حرکتی    psychomotor                                                           

هدفهایی که در این حیطه قرار می گیرد جنبه حرکتی ،مهارتی ، و عملی دارند مانند:

دروس فنی ،هنر آزمایشگاه . سطوح مختلف این حیطه عبارتند از :مشاهده و تقلید ،اجرای مستقل،دقتّ،هماهنگی حرکات ،عادی شدن عمل 

مثال:

بتوانند توپ را با کمترین خطا مانند معلم در حلقه بسکتبال پرتاب کنند .(روانی حرکتی،تقلید)

بتوانند به تنهایی سوره توحید را بدون غلط بخوانند .(روانی حرکتی،اجرای مستقل)

بتوانند با دقت و با کمترین خطا یک صفحه را تایپ کنند .(روانی حرکتی،دقت)

بتوانند با حداقل یک خطا مجسمه ای را با خمیر بسازد. (روانی حرکتی ،هماهنگی حرکات)

 بتوانند بدون خطا و با مهارت نقشه ساختمان را در یک ساعت ترسیم کنند. (روانی حرکتی،عادی شدن عمل)

تعدادی از افعال که در این حیطه قرار می گیرند عبارتند از :اندازه می گیرد ،تصحیح می کند ،وزن می کند،طرح می کنند.

۳-الگوی تدریس   model teaching

در این قسمت با توجه به هدف و محتوای درس الگو یا الگوهای مناسبی برای تدریس معرفی می‌شود. الگوی تدریس با روش تدریس فرق می کند. الگوی تدریس بر اساس نظریه های یادگیری و همچنین بر اساس تجربه و تحقیق بدست آمده اند. تحقیقات نشان داده است که استفاده از الگوی مناسب باعث افزایش سرعت یادگیری و رشد همه جانبه شاگردان می شود. مثلاً الگوی استقرایی در درس علوم تجربی و الگوی کاوشگری در درسهای اجتماعی بهتر است. الگوهای متعددی برای یادگیری معرفی شده اند که همه آن ها در چهار گروه اصلی قرار می‌گیرند و برای مطالعه بیشتر می توان به منابع معتبر مراجعه کرد.

الف-الگوهای اجتماعی که موجب فعالیت های گروهی ، بهبود مهارت های اجتماعی ، همکاری بین شاگردان می شوند، مانند الگوهای تفحص ، ایفای نقش و کاوشگری .

ب-الگوهای پردازش اطلاعات که استفاده از آن ها موجب جمع آوری اطلاعات ، کشف مسائل و ارائه راه حل برای آنها می شود مانند الگوهای تفکر استقرایی ، دریافت مفهوم ،  کاوشگری علمی ، پیش سازمان دهنده ها ، کمک به حافظه.

ج-الگوهای فردی که توجه به آن ها موجب رشد فردی در دانش آموزان می شود مانند الگوهای تدریس غیر مستقیم و افزایش عزت نفس.

د-الگوهای سیستم های رفتاری که در تدریس به رفتار قابل مشاهده فرد و ایجاد تغییر در رفتار توجه دارد و شامل الگوهای زیر است مانند یادگیری تسط یاب ، شبیه سازی ، یادگیری اجتماعی ، آموزش مستقیم. 

۵-پیش بینی رفتار ورودی   entering behavior

رفتار ورودی آموخته ها و تواناییهای است که شاگردان قبل از شروع درس جدید باید آنها راکسب کرده باشندتا بتوانند درس جدید رافرا گیرند.   اگر معلم از میزان معلومات و مهارتهای شاگردان خود مطلع نباشد ممکن است مطالب آموزشی را بدون توجه به تواناییهای شاگردان انتخاب کند مثلاً عمل ضرب برای تفهیم عمل تقسیم یک پیش نیاز یا رفتار ورودی است که اگر آموخته نشود شاگرد نمی تواند عمل تقسیم را انجام دهد   رفتار ورودی الزاماًبه معنای درس قبلی نیست بلکه مفاهیم پیش نیاز درس جدید هستند که برای درک و فهم درس لازم و ضروری هستند .تحقیقات نشان می دهد که ۷۰درصد یادگیری بستگی به پیش نیازهای مناسب در شاگردان دارد. 

تعیین نقطه شروع هنگام اجرا در کلاسهای درس ممکن است برای بعضی زائد اما برای دیگری ضروری باشد ولی طراح باید بتوانند دانش آموزانی را که برای آنها آموزش مناسب نیست شناسایی کند تا آموزش ترمیمی داده شود. 

گروهی معتقدند که ابتدا باید رفتارهای ورودی دانش آموزان مشخص و سپس هدفهای رفتاری نوشته شوند . چنین رویکردی در نظامها یا دوره هایی صادق است که محتوا و کتاب مشخصی ارائه نشده است و معلم کاملاًدر انتخاب و سازمان دهی مطالب درسی آزاد باشد .در نظام آموزش ایران به دلیل متمرکز بودن، اجرای چنین پیشنهادی تقریباً غیر ممکن است. 

به عبارت رفتار ورودی ،”پیش نیاز” و ” پیش دانسته” هم می گویند.

۶-وسایل مورد نیاز    materials

برای تدریس هر درس وسا یل و مواد آموزشی و تدارکات مخصوص لازم است.معلم باید وسایل و مواد لازم را از قبل پیش بینی و تهیه کند و در طرح درس از آنها نام ببرد .   وسایل آموزشی بایدبعد از تعیین فعالیتهای آموزش و  بعداز روش تدریس مشخص شود    زیاده روی و مبالغه گویی در بیان وسایل مزیت به حساب نمی آید .   نمونه ای از وسایل مورد نیاز عبارتند از :نقشه ،کاغذ سفید ،کتاب،مولاژ،وسایل آزمایشگاه، کامپیوتر متصل به اینترنت ،ساعت ،دماسنج ،cdپاورپوینت و…

 

۷-مراحل تدریس    procedures

فعالیتهای مقدماتی :معلم باید کارهایی را که قبل از شروع تدریس لازم است انجام دهد ذکر کند مانند سلام و احوالپرسی، حضور و غیاب دانش آموزان ،دیدن تکالیف ،بررسی سلامت روانی و جسمی شاگردان ،دادن تذکرات لازم    باید توجه داشت که زمان انجام کارهای قبل از شروع تدریس نباید زیاد طولانی باشد تا از شور و شوق اولیه دانش‌آموزان کاسته شود .

ارزشیابی تشخیصی   : معلم قبل از شروع درس جدید باید اطمینان حاصل کند دانش آموزان مطالب درس قبل به خصوص مطالبی که دانستن آنها برای درس جدید پیش نیاز محسوب می شود را می دانند به همین جهت به هر طریقی که لازم می داند باید از پیش دانسته های آنها ارزشیابی تشخیصی به عمل آورد .نوع  ارزشیابی بستگی به نوع درس و هدفهای درس دارد و می تواند از سوال شفاهی تا آزمون کتبی متغیر باشد   . در بیشتر موارد ارزشیابی رفتار ورودی همان آزمون پیشرفت تحصیلی درس قبل است. 

آماده سازی :قبل از شروع تدریس درس جدید معلم باید دانش آموزان را برای یاد گرفتن درس آماده کند آماده سازی به معنای ایجاد علاقه ،جلب توجه ،برانگیختن انگیزه، ایجاد رابطه و برقراری ارتباط بین درس جدید و یادگیریهای قبلی شاگردان است .   آماده سازی توجه دانش آموزان را از درس جلسه قبل که ممکن است متفاوت از درس فعلی  باشد  به درس جدید جلب می کند ممکن است دانش آموزان ساعت قبل ریاضی داشته‌اند و درس جدید علوم باشد با آماده سازی ذهن آنها از درس قبل به درس جدید معطوف می گردد. معلم در طرح درس مشخص می کند که چگونه و با چه روشی می خواهد مطلبی را که برای آماده سازی انتخاب کرده است مطرح کند . روش خاص را نمی توان پیشنهاد کرد و تا حدود زیادی ابتکاری است. 

 مثلاًدر درس مربوط به اسکلت بدن معلم می تواند ماکت یک ساختمان رانشان دهد و با طرح سوال مناسب از دانش آموزان بپرسد که فکر می کنید سقف و دیوارهای این کلاس چگونه ایستاده اند .

یادآوری درس قبل ،گفتن داستان کوتاه ،نمایش عکس ،خواندن یک شعر یا مطلب نمونه هایی از فنون آماده سازی است .زمان آماده سازی کوتاه است.

ارائه درس :این قسمت اساس طرح درس را تشکیل می دهد .معلم باید نوع فعالیتهای خود و شاگردان را در جریان تدریس ذکر کند . روشها و فنون تدریس را به اختصار مشخص کند مثلاًممکن است به توضیح و تشریح مطلبی بپردازد .(روش سخنرانی)نقشه و تصویر را به دانش آموزان نشان دهد (نمایشی)و یا از دانش آموزان سوال بپرسد (پرسش وپاسخ )و یا آزمایشی را انجام دهد (آزمایشگاهی)و یا از دانش آموزان بخواهد که گزارشی را که تهیه کرده اند ارائه دهند (واحد کار )و یا از روش گروهی و همیاری استفاده کنند . همچنین معلم می تواند در صورت نیاز سوالهای ارزشیابی تکوینی و نحوه بازخورد آن را توضیح دهد .مدل کلاسی خود را معرفی کند اگر به توضیح و تشریح مفصل تر مراحل تدریس بپردازند از روش سناریونویسی استفاده کرده‌اید. یکی از  اشتباهات متداول د ر این مرحله آن است که اغلب معلمان مطالب فراوانی را تدریس می کنند که ارتباط و پیوستگی با هم ندارند .   در این مرحله شما باید قدم به قدم طرز کار خود را برای رسیدن به هدفها بنویسید . لزومی ندارد وارد جزئیات شوید ولی مراحل رسیدن را فهرست کنید . 

جمع بندی و نتیجه گیری :برای تثبیت مطالب ارائه شده در ذهن دانش آموزان بهتر است درس ارائه شده خلاصه ،جمع بندی و نتیجه گیری شود . این نتیجه گیری می تواند توسط خود دانش آموزان انجام شود و معلم اظهار نظر نهایی را انجام دهد. 

زمان اختصاص داده شده به هر قسمت از مراحل تدریس باید مشخص شود.

۸-فعالیتهای تکمیلی   Supplemental activities

 ارزشیابی پایانی:معلم برای اینکه بداند شاگردانش تا چه حد به هد فهای مورد نظر در آموزش رسیده اند و همچنین موثر بودن  روش تدریس خود را بداند نیاز به ارزشیابی دارد .سوالهای ارزشیابی باید بر اساس هدفهای رفتاری طرح شوند .اگر چه ممکن است این عمل در طول زمان تدریس به طور ضمنی انجام گیرد برخی از طرحهای درس ضرورتاً نیازی به ارزشیابی ندارند اما اغلب آنها برای پی بردن  به رسیدن به اهداف نیاز به ارزشیابی دارند.

 

تکلیف: بر اساس نتایج ارزشیابی پایانی و برای تقویت مطالب آموخته شده معلم می تواند برای دانش آموزان در خارج از کلاس تکلیف مشخص کند.تکالیف بهتر است با زندگی واقعی دانش آموزان ارتباط داشته باشد مانند: حل تمرین ، نوشتن گزارش ،انجام آزمایش ، پیدا کردن پاسخ سوالات ،حل مسائل ،ساختن یک وسیله ،معرفی چند منبع برای مطالعه(کتاب،مقاله ،سایت های اینترنتی) زمان اختصاص داده شده برای هر قسمت از فعالیتهای تکمیلی باید مشخص شود.

۹-خود ارزیابی      Self-evaluation

این قسمت بعد از اتمام تدریس و برای پی بردن به نقاط قوت و ضعف آن انجام می گیرد .استاد یا معلم همکار ویا کسی که تدریس را انجام داده است به ارزیابی و تحلیل تدریس می پردازد و نتایج آن را برای بهبود بخشیدن در مراحل بعدی مورد استفاده قرار می دهد. برای این کار می توان چند سوال طرح کرد و به آنها پاسخ داد  و یا بر اساس « فرم ارزشیابی تدریس » به قضاوت پرداخت. برای مثال به سوالهای زیر پاسخ داده می شود:

– آیا دانش آموزان به اهدافی که تعیین شده بود رسیده اند؟

– چه روش تدریس بهتری را می توانستم بکار ببرم؟

– اگر تصمیم می گرفتید که مجددا این درس را تدریس کنید چه نکاتی را در نظر می گرفتید؟

– چه نکات خوبی در تدریس وجود داشت ؟

– چه معایبی در تدریس وجود داشت؟

برگرفته از وبلاگ ریاضیات راهنمایی


چگونه طرح درس بنویسیم؟

طرح درس چهار چوب پیش بینی شده ای است که معلم بر اساس آن فعالیت آموزشی را در کلاس دنبال می کنند. برای نوشتن طرح درس باید در زمینه های زیر اطلاعات کافی داشته باشیم :
۱-نوشتن اهداف
۲-انواع ارزشیابی پیشرفت تحصیلی
۳-مراحل تدریس
در اینجا سعی می شود ابتدا دانش و اطلاعات لازم و سپس یک نمونه کامل طرح درس ارائه شود.
 
نوشتن اهداف :
هدف های آموزشی ،وضعیت مطلوب در هر رویداد آموزشی را بیان می کند . به هنگام نوشتن اهداف طرح درس باید دو نوع هدف را پیش بینی و تنظیم کنیم .
الف)هدف کلی ب)اهداف رفتاری
البته برخی از دست اندر کاران امور آموزشی معتعقدند باید اهداف کلی را به جزئی و سپس اهداف جزئی را به اهداف رفتاری تبدیل کرد اما این کار وقت گیر است و می توان با تنظیم دو نوع هدف کلی و رفتاری نیز به مقصود رسید.
مهم این است که این اهداف به شکل صحیح ومنطقی نوشته شود .
۱- برای نوشتن اهداف کلی باید از تیتر درشت کتاب که در ابتدای هر فصل یا بخش یا درس نوشته شده است استفاده کرد ،اما هدف رفتاری باید از متن درس استخراج شوند.
۲- افعال مورد استفاده در اهداف کلی و رفتاری نیز با هم متفاوت است .به این صورت که در نوشتن اهداف کلی درس باید از افعال مبهم مانند آشنا شدن ، دانستن ، فهمیدن ، درک کردن ،تشخیص دادن ،آگاه شدن و یا دگرفتن استفاده کرد.
اما در نوشتن اهداف رفتاری باید از افعال رفتاری قابل مشاهده واندازه گیری مانند : تعریف کردن ،بیان کردن ، توضیح دادن ، نوشتن و اندازه گیری کردن استفاده کرد. در واقع اهداف رفتاری آنچه را که دانش آموزان در جریان آموزش باید انجام دهند به وضوح بیان می کند.
لازم نیست که تعداد اهداف کلی درس زیاد باشد ، بلکه همانطور که هر درس فقط یک تیتر دارد هدف کلی درس هم می تواند یک مورد باشد . تعداد اهداف رفتاری به اهمیت هر درس بستگی دارد .پس واضح است در نوشتن این اهداف باید از ذکر موارد مرتبط با یاد آوری یا موضوعات کم اهمیت خود داری شود.
به عنوان نمونه می توان اهداف کلی و رفتاری را به شکل زیر نوشت :
هدف کلی :دانش آموز با سا ختمان درون زمین آشنا شود.
هدف رفتاری : از دانش آموز انتظار می رود پس از پایان تدریس مفهوم سنگ کره را تعریف کند.
پس از تهیه فهرست اهداف رفتاری باید آنها را طبقه بندی کرد .به این ترتیب که اهداف را در سه طبقه دانشی ، مهارتی ، نگرشی طبقه بندی می کنند . منظور از طبقه دانش همان پله اول از حیطه شناختی بلوم است بنابراین تمام اهدافی که عینا از متن کتاب استخراج شده اند در این طبقه قرار می گیرند.
مانند :دانش آموزان باید بتوانند لایه های کره زمین را نام ببرند .
مهارت فکری مانند :دانش آموز باید بتواند تحقیق ارائه شده توسط هم کلاسی های خود را نقد و بررسی کند.
مهارت فیزیکی : همان حیطه روانی –حرکتی است مانند: ماکتی در مورد لایه های کره زمین بسازید.
حیطه نگرشی : این حیطه همان حیطه عاطفی بلوم است بنابراین در این حیطه دانش آموز به میل خود و بدون اجبار کاری انجام میدهد . مثلا داوطلبانه از اخبار مربوط به علوم زمین گزارشی تهیه می کند .یا فعالانه در فعالیتهای گردشی شرکت می کند.
انواع ارزشیابی پیشرفت تحصیلی:
همانطور که می دانیم ارزشیابی پیشرفت تحصیلی بر چهار نوع است :
۱-ارزشیابی ورودی یا آغازین: این ارزشیابی به منظور تعیین میزان آمادگی و جایابی فراگیران که برای معلم نا آشنا هستند و فقط در اولین جلسه تدریس اجرا می شود و هدف این است که بدانیم آیا دانش آموز پیش نیازهای درس جدید را آموخته است یا نه ؟ و منظور از جایابی این است که : آیا یادگیرندگان مطالب درس جدید را از پیش می دانند یا نه؟
۲-ارزشیابی مستمر یا تکوینی یا فرایند مدار : در جریان تدریس در طول سال تحصیلی با هدف پی بردن به نقاط قوت و ضعف دانش آموزان انجام می گیرد و به ما کمک می کند قدمهای بعدی را محکم تر برداریم . بدون انجام این نوع ارزشیابی معلم از مرحله ای به مرحله بعدی تدریس می رود بدون این که بداند اشکال کار و نقطه ضعف در درس قبل چه بوده است تاکید این نوع ارزشیابی بر چگونه یاد گرفتن است و به معلم فرصت می دهد تا در حد امکان در مورد پیشرفت تحصیلی هر دانش آموز اطلاعات جمع آوری کند و نواقص را بر طرف کند .
۳-ارزشیابی تشخیصی: در طول سال تحصیلی و به منظور پی بردن به مشکلات یادگیری دانش آموزان اجرا می شود . بهترین راه برطرف کردن مشکلات نیز استفاده از مشاور یا روانشناس می باشد.
۴-ارزشیابی پایانی یا نتیجه مدار یا تراکمی:
در پایان سال و به منظور ارتقاء دادن دانش آموزان انجام می شود . معمولا در آخر هر جلسه تدریس نیز نوعی ارزشیابی انجام می شود که گاهی اشتباها ارزشیابی پایانی نامیده می شود و در واقع این نوع ارزشیابی به نوعی ارزشیابی مستمر است که به منظور تشخیص میزان یادگیری دانش آموز در آن جلسه تدریس انجام می گیرد نه ارزشیابی پایانی .
مراحل تدریس :
مراحل تدریس به شرح زیر هستند:
-سلام و احوال پرسی از دانش آموزان
– ارزشیابی: (برای اولین روز آشنایی با دانش آموزان از ارزشیابی ورودی و برای جلسات بعدی آن از ارزشیابی مستمر و معمولا در ابتدای هر جلسه استفاده میشود.)
-طرح مسئله: (برانگیختگی ) : شیوه کار ، در یک پاراگراف و به طور مختصر توضیح داده می شود .
-حل مسئله:(در این مرحله خلاصه ای از مهمترین مطالب درسی و نحوه ارائه آن در حد یکی دو پاراگراف کوتاه توضیح داده می شود )
ارزشیابی مستمر: (انواع سوالهای مناسب این نوع ارزشیابی ذکر میشود)
-تعمق و توسعه:(براساس نتیجه ارزشیابی مستمر ، با کمک دانش آموزان در ارائه خلاصه ای از درس باید در رفع نقاط ضعف آنها کوشید)
-فعالیتهای تکمیلی :(در صورت لزوم برای دانش آموزان تکالیفی مناسب طرح میشود )
-معرفی منابع برای انجام تکالیف.

منبع :با تلخیص از مقاله مندرج در مجله رشد زمین شناسی دورهء دوازد هم شماره ۴تابستان۸۶

 
نمونه طرح درس فیزیک (۱)
موضوع: مقاومت الکتریکی

نام درس: فیزیک (۱)
موضوع: مقاومت الکتریکی
زمان تدریس: …
عنوان اصلی درس: مقاومت الکتریکی

عناوین فرعی درس :
۱- مفهوم مقاومت
۲- کاربرد مقاومت در زندگی
۳- انجام آزمایش

هدف کلی درس :
دانش آموزان با مفهوم مقاومت و کاربرد آن آشنا شوند.

هدفهای جزئی درس:
در فرآیند آموزش دانش آموزان باید:
الف – با مفهوم مقاومت آشنا شوند.
ب – با کاربرد مقاومت در زندگی آشنا شوند.
ج – روش آزمایش و تجزیه و تحلیل نتایج را یاد بگیرند.

هدفهای رفتاری درس :
پس از پایان آموزش (بحث در کلاس مطالعه کتاب و انجام آزمایشهای ارائه شده) از دانش آموزان انتظار می رود بتوانند:
۱- مفهوم مقاومت را در چند جمله بیان کنند. ( شناختی – دانش)
۲- تأثیر افزایش و کاهش مقاومت را در جریان الکتریکی در حدود ۲ سطر توضیح دهند (شناختی – درک و فهم )
۳- کاربرد مقاومت در زندگی انسان را در یک بند بنویسند. (شناختی – کاربرد)
۴- ……………..
۵- آزمایشهای ارائه شده در کتاب را انجام دهند و نتایج آنها را در یک صفحه گزارش کنند. (شناختی – کاربرد)
۶- ……………

پیش بینی رفتار ورودی
دانش آموزان برای فهم درس جدید باید:
۱ – با مفهوم رسانا و نارسانا آشنا باشند.
۲ – مفهوم جریان الکتریکی را بدانند.
۳ – با عواملی که باعث جریان الکتریکی می شوند آشنا باشند.
۴ – با کاربرد جریان الکتریکی آشنا باشند.

ارزشیابی تشخیصی
۱ – سه نوع از اشیای رسانا را نام ببرید.
۲ – جریان الکتریکی را در دو سطر توضیح دهید.
۳ – چه عواملی موجب جریان الکتریکی می شود؟ در یک سطر توضیح دهید.
۴ – به ذکر مثال، دو کاربرد جریان الکتریکی را بیان کنید.

فعالیت های آموزشی
الف) فعالیت های معلم (مراحل تدریس) :
۱- حضور و غیاب
۲- پرسش از درس قبل و بررسی مسائل و تکالیف دانش آموزان
۳ – معرفی درس جدید
۴ – طرح سؤال برای سیال سازی ذهن
۵- توجه و دقت به پاسخهای دانش آموزان
۶ – هدایت دانش آموزان در انجام آزمایشهای مطرح شده در کلاس
۷ – پرسش و پاسخ درباره ی مسائل مطرح شده در زمینه مقاومت الکتریکی
۸ – جمع بندی مطالب ارائه شده در کلاس
۹ – ارائه تکالیف به دانش آموزان جهت انجام در خارج از کلاس

ب) فعالیت های دانش آموزان :
۱ – ارائه تکالیف جلسه ی قبل و بیان مشکلات در زمینه ی انجام آنها
۲ – پاسخ به سؤالهای معلم
۳ – طرح سؤال و بحث در مورد مقاومت الکتریکی
۴ – مشارکت فعال در فعالیت های آموزشی کلاس
۵ – توجه به مطالب معلم و یادداشت آنها
۶ – مطالعه ی کتاب و پاسخ به سؤالهای کتاب
۷ – انجام آزمایشهای کتاب
۸ – تنظیم گیزارش درباره نتایج آزمایشها
۹ – انجام تکالیف ارائه شده (در منزل یا خارج از کلاس)

روش تدریس
روش توضیحی، روش پرسش و پاسخ، روش آزمایشگاهی

وسایل آموزشی
مولد، آمپرسنج، ولت سنج، لامپ، کلید، سیمهای رابط، کتاب درسی، تخته سیاه و گچ

ارزشیابی پایانی
ارزشیابی به صورت کتبی با شفاهی انجام خواهد شد.

سؤالهای ارزشیابی
۱- مقاومت الکتریکی را در یک سطر توضیح دهید.
۲- علت افزایش و کاهش مقاومت را در یک جریان الکتریکی با ذکل مثال توضیح دهید.
۳- کاربرد مقاومت الکتریکی را در زندگی انسان به اختصار در یک بند بنویسید.

فعالیت های تکمیلی
۱- مبحث درس را با دقت مطالعه کنند.
۲- به سؤالهای صفحه … به طور کتبی پاسخ دهند و در جلسه بعد با خود به کلاس بیاورند.
۳- یکی از آزمایشهای مطرح شده در کتاب را انجام دهند، و نتایج آن را در یک صفحه بنویسند و در جلسه بعد در کلاس درس مطرح نمایند.

تنظیم و خلاصه نویسی : محمد رضاهدایت پور- حسین رسولی
منبع : سایت شبکه آموزش سیما

راهنمای دانلود

راهنمای دانلود

  • برای دانلود ، روی لینک مستقیم یا کمکی کلیک کنید و منتظر بمانید تا پنجره مربوطه ظاهر شود سپس محل ذخیره شدن فایل را انتخاب کنید و منتظر بمانید تا دانلود تمام شود.
  • در صورتی که هنگام استفاده از لینک دانلود کمکی به سایت آپلودبوی هدایت می شوید لازم است در صفحه سایت مذکور بر روی گزینه دانلود رایگان (کند) کلیک کنید تا لینک دانلود برای شما ( پس از چند ثانیه ) ظاهر شود .
  • به منظور کاهش حجم و دریافت سریعتر ، برخی از فایل ها فشرده شده اند . عموما فرمت این گونه فایل ها Rar و یا Zip است . برای باز کردن فایل های فشرده از نرم افزار WinRar استفاده کنید . در صورت رمزدار بودن فایل ، رمز در قسمت اطلاعات دانلود نمایش داده شده است . حتما رمز بازگشایی فایل را یادداشت کنید . بهتر است کلمه رمز را تایپ کنید و از Copy-Paste آن بپرهیزید. چنانچه در هنگام خارج سازی فایل از حالت فشرده با پیغام CRC مواجه شدید، در صورتی که کلمه رمز را درست وارد کرده باشید. فایل به صورت خراب دانلود شده است و باید دوباره آن را دانلود کنید .
  • در صورت بروز مشکل در دانلود فایل ها تنها کافی است از طریق بخش نظرات ما را مطلع کنید تا نسبت به پیگیری سریع و حل مشکل اقدام گردد.

یک دیدگاه نوشته شده است! شما نیز دیدگاه خود را بنویسید

  1. نعمتی گفت:

    با سلام خدمت شما.از شما واقعا متشکرم . من سال اولی است که تدریس می کنم و برای طرح درس نوشتن دچار مشکل شده بودم . این مقاله به من خیلی کمک کرد , مخصوصا یک نمونه طرح درسی که در انتها آورده شده است . برای شما از خداوند منان بهترینها را آرزو می کنم.

دیدگاه خود را به ما بگویید.